MAMO, ja Ci nie powiem, że NIE WIDZĘ – Ogólnopolska Kampania Wczesnego Wykrywania Ambliopii u Dzieci

Czy wiesz, że w Polsce nie ma obowiązkowych badań okulistycznych dla małych dzieci? To sprawia, że wiele wad wzroku – w tym ambliopia, znana jako leniwe oko – pozostaje niewykrytych aż do momentu, gdy jest już za późno na skuteczne leczenie. Problem dotyczy nawet ćwierć miliona najmłodszych, którzy mogą na zawsze utracić wzrok tylko dlatego, że nikt nie zauważył problemu na czas.

Z tego powodu powstała Ogólnopolska Kampania Wczesnego Wykrywania Ambliopii u Dzieci. Jej celem jest edukacja rodziców, opiekunów i nauczycieli oraz dotarcie do jak największej liczby osób z prostym przesłaniem: każde dziecko powinno być przebadane przez okulistę dziecięcego najpóźniej do 3. roku życia.

Dlaczego wczesne badanie wzroku dziecka jest ważne?

Ambliopia, znana jako leniwe oko, to jedno z najczęściej występujących zaburzeń widzenia u dzieci. Powstaje wtedy, gdy mózg wyłącza jedno oko i korzysta głównie z tego lepiej widzącego. Problem polega na tym, że dzieci nie zgłaszają żadnych objawów, ponieważ świetnie kompensują wadę wzroku. W efekcie rodzice często nie wiedzą, że coś jest nie tak, aż do momentu, gdy szansa na pełne widzenie zostaje bezpowrotnie utracona.

Według badań ambliopia dotyczy nawet 3–5% dzieci w Europie. To oznacza, że w Polsce może to być aż 250 tysięcy najmłodszych.

Im wcześniej pójdziesz z dzieckiem do okulisty, tym lepiej

Skuteczność leczenia ambliopii jest największa, gdy terapia rozpocznie się do 3. roku życia. Po 7.–8. roku życia szansa na odzyskanie pełnej ostrości wzroku gwałtownie maleje. Z tego powodu każde dziecko powinno zostać przebadane przez okulistę dziecięcego. Nie wystarczy rutynowa kontrola u pediatry.

Jakie objawy powinny zaniepokoić rodziców, że dziecko moż mieć problemy ze wzrokiem?

Poznaj najczęstsze objawy problemów ze wzrokiem u dzieci:

• zez, czyli sytuacja, w której oczy nie patrzą w tym samym kierunku,
• częste mrużenie oczu lub przechylanie głowy w trakcie patrzenia,
• trudności w ocenie odległości, potykanie się, niezdarność,
• brak zainteresowania zabawami wymagającymi precyzji wzrokowej (np. układaniem klocków).

Gdy je zauważysz, umów się na wizytę u pediatry i poproś o skierowanie do okulisty.

Ogólnopolska Kampania Wczesnego Wykrywania Ambliopii

Od 9 października (Światowy Dzień Wzroku) do 15 października (Dzień Świadomości Ambliopii) w całej Polsce trwa kampania edukacyjna pod patronatem naukowym Instytutu Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka. Jej głównym celem jest nagłośnienie problemu i dotarcie do jak największej liczby rodziców, opiekunów, nauczycieli oraz pracodawców.

Hasło kampanii brzmi:
MAMO, ja Ci nie powiem, że NIE WIDZĘ.

To zdanie od razu zatrzymuje i skłania do refleksji. Zapamiętaj i je podziel się nim z innymi rodzicami.

Jak firmy i instytucje mogą wesprzeć Kampanię Wczesnego Wykrywania Ambliopii?

Twoja organizacja może w prosty sposób włączyć się w działania informacyjne, bez ponoszenia kosztów:

• publikacja posta w social mediach (LinkedIn, Facebook, Instagram),
• umieszczenie informacji o kampanii w intranecie lub newsletterze,
• dodanie plakatu lub ulotki w przestrzeni publicznej,
• organizacja krótkiego spotkania edukacyjnego dla pracowników,
• współpraca z ekspertem – np. zorganizowanie Q&A lub artykułu edukacyjnego,
• udostępnianie materiałów kampanii wśród pracowników-rodziców.

Każdy gest ma znaczenie. Nawet udostępnienie informacji może sprawić, że kolejne dziecko trafi na czas do okulisty i odzyska szansę na pełne widzenie.

Leczenie ambliopii – na czym polega?

Najczęściej stosowane metody to:

• korekcja wady wzroku za pomocą okularów,
• zaklejanie zdrowego oka (tzw. okluzja), aby zmusić mózg do korzystania ze słabszego,
• specjalne ćwiczenia wzrokowe i terapia ortoptyczna.

Proces leczenia wymaga cierpliwości i wsparcia rodziców, dlatego oprócz działań medycznych niezwykle ważna jest edukacja i akceptacja emocji dziecka.

Jako rodzic dbam o wzrok moich dzieci

Moje dzieci od najmłodszych lat są pod kontrolą okulisty. Dwoje ma stwierdzony astygmatyzm. Troje na ten moment nosi okulary.

Dlaczego trafiliśmy do okulisty? Jedna z moich pociech jako przedszkolak narzekała na bóle głowy. Wyniki badań były w porządku. W końcu pediatra dał nam skierowanie do okulisty. To był strzał w dziesiątkę.

Jeden z synów trzymał bardzo nisko głowę, gdy malował. To nas zaspokoiło. Był za mały, żeby powiedzieć, że źle widzi. Umówiłam go na wizytę do lekarza. Okazało się, że jedno oko jest zbudowane inaczej. Prawe jest o wiele słabsze od drugiego. Aby zniwelować różnicę i zmusisz słabsze oko do pracy, okulista zlecił okluzję. Od prawie dwóch lat dziecko nosi obturator około dwie godzinny dziennie. To wystarcza. Poprawa jest widoczna. Słabsze oko się wzmacnia.

Kolejny syn został skierowany do okulisty w wieku niemowlęcym. Zez był bardzo widoczny. Wada wzorku była znikoma. Założenie okularów nie powodowało, że lepiej widział, dlatego bardzo trudno było go przekonać do tego, by je nosił. Nie nosił ich prawie wcale. Na szczęście z czasem przestał zezować. Dopiero w przedszkolu zaczął je nosić systematycznie. Zobaczymy, jak to wszystko się potoczy.

Podsumowanie: MAMO, ja Ci nie powiem, że NIE WIDZĘ – Ogólnopolska Kampania Wczesnego Wykrywania Ambliopii u Dzieci

Ambliopia to choroba, której skutki są poważne. Wcześnie wykryta może być skutecznie leczona. Dzięki wspólnemu zaangażowaniu rodziców, nauczycieli, lekarzy, firm i mediów, możemy sprawić, że setki tysięcy dzieci w Polsce nie straci wzroku.

Dołącz do kampanii, nagłośnij problem i pomóż uratować wzrok dzieci.

FAQ – najczęściej zadawne pytanie o ambliopię

Przeczytaj też:

Kto zgłasza noworodka do przychodni?

Kiedy dziecko zaczyna słyszeć?- Wszystko, co warto wiedzieć o rozwoju słuchu u niemowląt

Grafika: pixabay.com